İsveç'i Anlamak
The Kimlik card from MethodKit for Cultural Literacy
62 karttan 14. · MethodKit for Cultural Literacy
  • TemaTarih, inanç ve kimlik
  • Kart14 / 62
  • Sorular5 soru
Tarih, inanç ve kimlik

Kimlik

İnsanların kendini nasıl tanımladığı ve bunun anlamı

İsveç'te kimlik çoğunlukla soy ve din üzerinden değil, değerler, yaşam tercihleri ve bireysel özerklik üzerinden kurulur; bu, Türkiye'den gelen pek çok kişi için dikkat çekici bir fark olabilir.

İsveç'te 'kim olduğunuz' sorusu çoğunlukla mesleki kimlik, bireysel değerler ve yaşam tarzı üzerinden yanıtlanır. Aile kökeni, dini cemaat ya da etnik arka plan kişinin kimliğinde elbette yer tutar, ama kamusal alanda bu katmanlar çoğunlukla ön plana çıkarılmaz. Kişisel özerklik, yani kendi yaşam biçimini seçme hakkı, toplumsal saygının temel taşlarından biridir.

Aynı zamanda İsveç kendi ulusal kimliğiyle de temkinli bir ilişki içindedir. Jantelagen (kimsenin kendini ötekilerin üstünde görmemesi gerektiğini söyleyen sosyal norm) bu tutumda da etkilidir; ne bireyler ne de ülke genelinde 'biz en iyiyiz' söylemi rahatlıkla seslendirilir. Göçle birlikte İsveç'in 'İsveçli kimdir?' sorusu da dönüşmekte ve tartışılmaktadır.

Türkiye'den İsveç'e

Aynı konu, iki kültürde farklı yaşanıyor. Bunlar genel eğilimler ve örneklerdir; kesin kurallar ya da bir sıralama değil.

Kimliğin temeli

Türkiye'de kimlik aile, soy, din ve etnik köken üzerinden güçlü bir şekilde inşa edilebilir; İsveç'te kimlik daha çok bireysel değerler, mesleki rol ve kişisel tercihler üzerinden tanımlanır.

Tanışma soruları

Türkiye'de tanışma sohbetlerinde kişinin ailesi, memleketi ya da dini arka planı erken ve doğal bir biçimde gündeme gelebilir; İsveç'te bu sorular çok daha geç ve daha özel bir ortamda sorulur.

Ulusal gurur ifadesi

Türkiye'de ulusal kimliği ön plana çıkarmak doğal ve beklenen bir şeydir; İsveç'te kişisel ya da ulusal üstünlüğü ilan etmek Jantelagen normuna aykırı görüldüğünden ölçülü bir gurur tercih edilir.

Göçmen kimliği

Türkiye'de yabancı kökenli biri çoğunlukla etnik kökeniyle anılır; İsveç'te entegrasyonun temeli vatandaşlık ve değer paylaşımı üzerine kurulmak istenir, ama pratikte ırk ve köken hâlâ sosyal deneyimi etkiler.

Düşünmek için sorular

Bunları tek başınıza ya da bir grupla kullanın. Doğru cevap yok, yalnızca daha iyi sohbetler var.

  1. İsveç'te kendinizi tanıtırken ne söylüyorsunuz? Bu tanıtım Türkiye'deki ile nasıl farklılaşıyor?

  2. Kendi kimliğinizin hangi katmanları (aile, din, köken, meslek, değerler) İsveç'te daha az görünür oldu? Bu sizi nasıl etkiliyor?

  3. İsveçlilerin kimliği bireysel değerler üzerinden kurması size nasıl geliyor; bu size özgürlük mü yoksa yalnızlık mı hissettiriyor?

  4. Türk kimliğinizi İsveç'te taşımak ve ifade etmek için hangi alanları buldunuz?

  5. İsveçli olmak ya da İsveçli hissedebilmek size ne anlam ifade ediyor?

Nelere dikkat etmeli

  • Birinin dini ya da etnik kökenini erken ve doğrudan sormak İsveç'te tuhaf ya da aşırı kişisel gelebilir; bu bilgilerin paylaşılması kişinin kendi tercihiyle ve zamanlamasıyla gerçekleşir.
  • İsveç'te 'tipik İsveçli' görünmemek sizi dezavantajlı kılabilir; bunu inkâr etmek gerçekçi olmaz. Ama aynı zamanda değerler ve davranışlar üzerinden saygı kazanmak mümkündür.
  • Bireysel kimliği vurgulayan bir toplumda 'biz' duygusunu bulmak zaman alabilir; İsveçlilerin birbirleriyle bağ kurma biçimleri genellikle daha yavaş ve daha az doğrudan işler.